Odbyła się akcja sprzątania zabytkowego cmentarza w Dubinach

W sobotę 5 września 2026 r. odbyła się akcja sprzątania starego cmentarza w Dubinach.

To już kolejna taka inicjatywa. Wzięło w niej udział 37 osób, w tym ze Związku Ukraińców Podlasia. Jak czytamy na stronie FB wójt gminy Hajnówka Lucyny Grygoruk-Smoktunowicz: “Akcja wspólnego sprzątania pokazała, że na mieszkańców można liczyć. Dziękuję z całego serca wszystkim obecnym, gdyż mimo własnych zajęć, zjawił się każdy na tyle, na ile pozwalał mu czas. To miłe, że pojawily się nowe osoby. Czasem nie da się zaplanować wszystkiego, ale wspólne działania i dobre serca pomagają wybrnąć z trudnej sytuacji. Jestem wdzięczna wszystkim i każdemu z osobna”.

Na starym cmentarzu są pochowani wierni parafii prawosławnej w Dubinach, w tym także mieszkańcy Hajnówki, wśród nich żołnierze armii Ukraińskiej Republiki Ludowej mieszkający w Hajnówce w okresie międzywojennym.

Weterani Armii URL zamieszkali w Hajnówce i okolicach w okresie międzywojennym. Po 1920 roku trafili do wojskowych obozów internowania w Polsce, później niektórzy wyjechali na Zachód, a inni zaczęli szukać miejsca do życia w państwie polskim. Rozwój przemysłu w Hajnówce dał im możliwość znalezienia pracy w tartakach.

Hajnowscy „petlurowcy” powołali oddział Ukraińskiego Komitetu Centralnego (w 1934 r. liczył 140 członków) i prowadzili aktywną ukraińską działalność kulturalno-oświatową. Część z nich z czasem wyrosła w lokalną społeczność, reszta przed przybyciem Sowietów wyjechała na Zachód w obawie przed represjami. Sowieci deportowali na Wschód nieokreśloną liczbę ukraińskich emigrantów i ich rodzin.

Śladem obecności w Hajnówce weteranów Armii UNR jest trzymetrowy, uwieńczony krzyżem monument z metalowym ukraińskim godłem narodowym na starym cmentarzu w Dubinach. Został on wzniesiony w 1931 r. Napis na kamiennej tabliczce głosi, iż poświęcono go „Борцям за Україну” (Borciam za Ukrajinu – Bojownikom o Ukrainę), zaś data „1931 24/V” ma związek z Symonem Petlurą, naczelnym atamanem armii i floty UNR, który został zamordowany przez bolszewickiego agenta pięć lat wcześniej, 25 maja 1926 r.

foto: FB Lucyny Grygoruk-Smoktunowicz